کنفرانس بینالمللی ضدجنگ
جان ریس، بنیانگذار «ایتلاف توقف جنگ »
اخیراْ لندن میزبان یک کنفرانس بینالمللی تاریخی علیه جنگ و نظامیگری بود. در روز ۲۰ جون تالار مرکزی «وستمینستر» سرشار از شور و هیجان بود. حداقل سه هزار نفر شرکت کننده این تالار نمادین را پرکرده بودند که بیش از هزار نفر از آنان از دستکم ۲۷ کشور خارج از بریتانیا از جمله فرانسه، اسپانیا، المان، ایالات متحده، کانادا، ایران و بحرین بودند.
نمایندگان پارلمانها و رهبران اتحادیههای کارگری در این کنفرانس در کنار فعالان ضدجنگ و حامیان آرمان فلسطین حضور داشتند، از جمله مصطفی برغوثی، از تشکل «ابتکار ملی فلسطین » که از کرانه باختری اشغالی به لندن سفرکرده بود. او سخنرانی پرشور ایراد کرد، سخنرانیای که حاضران وا داشته شدند بارها شعار« فلسطین را آزاد کنید! » سر دهند.
این کنفرانس همچنین میزبان سخنرانی فعالان صلح اوکراینی و روسی بود که از شرکتکنندگان خواستند برای ایجاد یک جنبش نیرومندِ بینالمللیِ ضدجنگ، بهعنوان جایگزینی برای جنگ بیپایان، براساس منافع مشترک مردم عادی در دو طرف خط مقدم، تلاش کنند. این کنفرانس که بهابتکار ایتلاف «جنگ را متوقف کنید» سازماندهی شده بود، پس از نخستین کنفرانس بینالمللی ضدجنگ بود که در اکتوبر سال گذشته با استقبال گسترده در پاریس برگزار شده بود. بعد ازظهر روز جمعه، پیش از آغاز نشست اصلی، یک جلسه مقدماتی با حضور ۲۰۰ نماینده از اتحادیههای کارگری و دیگر سازمانهای حامی این کنفرانس برگزار شد. در این نشست، شرکتکنندگان از کشورهای مختلف درباره سیاستهای دفاعی، سیاسی و اقتصادی دولتهای کشورشان و ابتکارها و کارزارهایی ضدجنگ که در واکنش به این سیاستها درحال شکل گیری است، گزارشهایی به حاضران در کنفرانس دادند.
درهمین نشست مقدماتی بیانیهای که بعداً به تصویب کنفرانس اصلی رسید، تدوین و آماده شد. جلسهها در سالون مرکزی صبح با گردهمایی اتحادیههای کارگری و فعالان آغاز شد که در آن مسایل و مبارزات کلیدی از جمله افزایش هزینههای تسلیحاتی، گسترش خدمت سربازی اجباری، اسلامهراسی، کاهش هزینههای رفاهی، محاصره کوبا توسط ایالات متحده، ربودن رییس جمهور ونزویلا و موارد دیگر مورد بحث قرار گرفت.
جلسههای اصلی کنفرانس در بعدازظهر به دلیل شمار بسیار زیاد شرکتکنندگان به طور هم زمان در دو سالون بزرگ برگزار شد. در تالار بزرگ، کنفرانس با بزرگداشتی موثر از جنبش بی سابقه همبستگی با فلسطین در بریتانیا آغاز شد. لیندزی جرمن، هماهنگ کننده ایتلاف «جنگ را متوقف کنید»، نمایندگان اعضای ایتلاف فلسطین را معرفی کرد. ایتلافی که تا آن زمان، از اکتوبر ۲۰۲۳ترسایی تعداد ۳۵ تظاهرات سراسری در حمایت از فلسطین را سازمان دهی کرده بود. در این بخش همچنین مصطفی برغوثی، استفان کاپوس (بازمانده نسل کُشیهولوکاست) تشکل کارزار «روبانهای سرخ » برای آزادی گروگانهای فلسطینی، تشکل ایتلاف جهانی برای فلسطین و نمایندگان گروه «فیلتون ۲۵ » حضور داشتند. ادامه جلسه به بحث بینالمللی درباره عصر جدید جنگ جهانگیر اختصاص یافت که سخنرانان اصلی آن عبارت بودند از: دبیرکلهای اتحادیه های کارگری بریتانیا ، فران هیثکوت (PCS) و جو گریدی (UCU)، نمایندگان مجلس بریتانیا جان تریکت، ریچارد بورگون، جرمی کوربین، و دایان ابوت، معاون رهبر «حزب سبز»، موتین علی، پیتر لیری از کارزار «همبستگی با فلسطین » و یاسمین آدام از «انجمن مسلمانان بریتانیا». سخنرانان خارجی عبارت بودند از: مدیا بنجامین از سازمان ضدجنگ امریکاییِ «کد پینک »، ایرن مونترو، نماینده پارلمان اروپا از «پودموس اسپانیا» ، و لورنا دلگادو واراس، نماینده مجلس سویدن و عضو سابق «ناوگان سومود » به سوی غزه.
نشستِ پایانیِ کنفرانس با عنوان: «حرکت به سوی جنگ در اروپا »، برمقاومت در برابر نظامی سازی در سراسر قاره اروپا و همچنین کاهش هزینههای اجتماعی که برای تامین مالی این سیاستهای نظامی بر مردم تحمیل می شود متمرکز بود. در این نشست نیز طیفی گسترده از نمایندگان پارلمانها، فعالان ضدجنگ، و نمایندگان اتحادیههای کارگری، و از جمله زارا سلطانا، نماینده مجلس، فلیکس کرکلو روخاس، سازماندهنده اعتصابات مکاتب برلین، اندرو فاینشتاین، نماینده سابق «کنگره ملی افریقا »، جورجیوس گوگوس، «رییس کارگران اسکله پیرایوس» در یونان، اولریکه ایفلر، فعال «اتحادیه کارگری» المان، رهبران «اتحادیههای کارگری بریتانیا » دانیل کبده (NEU)، مریم اسلامدوست (TSSA)، میکایلا تریسی-راموس (معاون رییس اتحادیه) و ادی دمپسی (RMT) سخنرانی کردند. همچنین ژروم لِگاوره، نماینده پارلمان فرانسه از حزب «فرانسه تسلیم ناپذیر»، طارق علی، نویسنده و حامی ایتلاف «جنگ را متوقف کنید»، و پیتر مِرتِنس، رهبر«حزب کارگران بلجیم » در کنار بسیاری دیگر از سخنرانان، سخنرانی کردند. در پایان، کنفرانس بیانیه ای را به تصویب رساند که علاوه بر جمع بندی مسایل و چالشهای اصلی پیشِ رویِ جنبشِ ضدجنگ، برگزاری سه روز بینالمللی تظاهرات و اقدام اعتراضی را خواستار شد.
نخست، تظاهرات جهانی هماهنگ در حمایت از فلسطین در هر کشور، در روز شنبه ۱۰ اکتوبر ۲۰۲۶ ترسایی (سومین سالگرد آغاز نسل کشی اسراییل در غزه) برگزار خواهد شد. سپس، در تاریخی که توافق خواهد شد، یک « روز همبستگی در حمایت از کارگران بارانداز » در ایتالیا، فرانسه، و یونان که علیه جنگ اقدام میکنند از جمله با مسدود کردن ارسال محمولههای اسلحه به اسراییل و پس از آن، یک « آخر هفته بینالمللی تظاهرات» علیه نظامیگری، علیه تمایل به جنگ، و علیه خدمت اجباری در شنبه و یکشنبه ۲۱ و ۲۲ نوامبر برگزار خواهد شد. پیش از آن، روز جهانی اعتصابها و اعتراضهای دانشجویی در جمعه ۲۰ نوامبربرگزار می شود.
فضای حاکم بر سراسر کنفرانس، اعتراض آمیز و در عین حال پر شور بود. برخلاف معمول کنفرانسهایی که در بریتانیا برگزار می شوند، سخنرانیها با تشویقهای گسترده، فریادها و شعارهای حمایتآمیز همراه بود. هنگامی که نمایندگان ساختمان را ترک می کردند، با احساس رضایت از این که برای جنبشِ « رفاه بهجای جنگ، دستمزد بهجای سلاح » گامی مهم برداشته شده است، به طور خودجوش « سرود انترناسیونال » را به زبانهای گوناگون خواندند. این رویداد بی تردید نشانهای از رشد روحیه سازمان دهی و بسیج علیه جنگ طلبی بود.
حرکت از حرف به عمل
این کنفرانس تنها آغازِ ایجاد جنبش جهانیای واقعاً مردمی علیه جنگ بود. همان گونه که در سخنرانیام نیز گفتم، اکنون باید از حرف زدن به عمل کردن روی آوریم. این کار از هم اکنون آغاز شده است. ایتلاف «جنگ را متوقف کنید » در اوایل نیمه سرطان یک نشست برای پیگیری فعالان و گروههای مختلف برگزار کرد تا درباره گامهای بعدی بحث و گفت وگو کنند. این نشست پس از هفته گردهمایی جنگ طلبان در اجلاس ناتو در انقره تشکیل شد، اجلاسی ناتویی که جنگ با ایران را توسط ترامپ بار دیگر شعله ور کرد که برای امپریالیستها امری عادی به شمار میآید.
کنفرانسهای ضدجنگ پاریس و لندن تلاشی برای پاسخ دادن به تغییر وضعیت بینالمللی و حرکت جهانی به سوی جنگ بود. نخست، از طریق تقویت جنبش همبستگی با فلسطین با افزایش سطح هماهنگیهای بینالمللی و همچنین با معطوف کردن توجه جنبش به مسیله تشدید نظامیگری و پرداختن ایدیولوژیک به استدلالهایی که طبقه حاکم مطرح می کند. این کنفرانسها همچنین در پی آن بودند که اقدامهای هماهنگ در سراسر اروپا در مخالفت با افزایش هزینه های نظامی را سازمانیافته تر و گسترده تر کنند. قرار است سومین کنفرانس سال آینده در آلمان یا اسپانیا برگزار شود ولی در لندن یک گام اساسی به جلو برداشته شد و آن اینکه جنبش تنها به برگزاری کنفرانسها نمی تواند محدود بماند. ایجاد اقدامهای هماهنگ در سطح بینالمللی ضرورت دارد. به همین دلیل روزهای تعیین و مشخص شده مورد اشاره در سطرهای بالا برای اقدام و اعتراض مشترک در دستورکار قرار گرفتهاند.
از زمان برگزاری کنفرانس اتحادیه کارگری UGT در اسپانیا این بیانیه را برای ۷۰ هزار عضو خود منتشر کرده است. همچنین سه اتحادیه معلمان در فرانسه و یک اتحادیه معلمان در ایتالیا، فراخوان کنفرانس را تصویب کردهاند و در حال برنامه ریزی برای همکاری مشترک درباره مساله نظامیگری در برنامههای آموزشی هستند. در همین راستا شبکه جوانان ایتلاف «جنگ را متوقف کنید » نیز نشستی به منظور سازمان دهی برگزار کرده است تا برای روز جهانی اعتصابها و اعتراضهای دانشجویی در جمعه ۲۰ نوامبرآماده شود. این شبکه با دانشجویان و جوانان در سراسر اروپا و فراتر از آن ارتباط برقرار میکند تا در مخالفت با تجدید تسلیحات و خدمت اجباری سربازی فعالیت مشترک سازمان دهند. در پایان، همان گونه که برای برگزاری این کنفرانس سازمان دهی کردیم، باید سازمانهای ضد جنگ نیرومندتری نیز به همان شیوه ساخته شوند. با اینکه دوازده اتحادیه کارگری سراسری بریتانیا از این کنفرانس حمایت کردند، به روشنی اعلام کردیم که می خواهیم این کنفرانس در سطح مردمی، در سطح کارگران عادی، و نه فقط در میان رهبران اتحادیه، برگزار شود. تلاش زیادی صرف شد تا شاخه های محلی اتحادیه های کارگری از این کنفرانس حمایت کنند به گونهای که حدود ۱۳۰ شاخه یک قطعنامه نمونه در حمایت از کنفرانس را تصویب کردند. ما باید همین روش را برای سازمان دهی اقدامهای آینده نیز به کار بگیریم. اکنون لازم است همین شاخهها قطعنامه پس از کنفرانس را نیز تصویب کنند. اگر قرار است بتوانیم با بحث و جدل سیاسیای بسیار جدی درباره اشتغال و دستمزدها در برابر جنگ و نظامیگری مقابله کنیم، باید قدرت سیاسی جنبش اتحادیهای کارگری را از سطح شعبه ها و بدنه اعضا دوباره بازسازی کنیم.
ما نمی توانیم این کار را تنها با استدلالهای اقتصادی پیش ببریم، زیرا طبقه حاکم این کار را تنها با استدلال اقتصادی انجام نمی دهد. آنها همه وزن تحلیل خود از مناسبات و تحولات بینالمللی را به کار می گیرند تا بر مبانی اقتصادی زندگی طبقه کارگر تأثیر بگذارند و سیاستهای خود را توجیه کنند. اگر قراراست بتوانیم جنبش علیه جنگ را به طور موفقیتآمیز بسیج و در همه ابعاد گسترش دهیم، فعالان مبارز و پیشرو در محیط های کار باید به این استدلالهای سیاسی مجهز شوند تا بتوانند درکی بینالمللی از آنچه در معرض خطر است بدست آورند./ ن م
بامـداد ـ فرهنگی و اجتماعی ـ ۱/ ۲۶ـ ۰۴۰۸
Copyright ©bamdaad 2026
قطعنامه فدراسیون جهانی اتحادیه های کارگری در همبستگی با مردم فلسطین، خاورمیانه و خلیج فارس
فدراسیون جهانی اتحادیه های کارگری که برای برگزاری نشست سالانه خود در روزهای ۱۲ و ۱۳ می ۲۰۲۶ گردهمآیی داشت، جنایات و وحشیگری رژیم نسل کش اسراییل را محکوم و همبستگی کامل و حمایت بیدریغ خود از خلق قهرمان فلسطین و مردم مبارز منطقه را، در پیکار عادلانه شان برای آزادی، عزت و حاکمیت ملی ابراز می دارد.
نسل کشی دامنه دار علیه مردم فلسطین، که از اکتوبر ۲۰۲۳ ترسایی با حمایت آشکار ایالات متحده، اتحادیه اروپا و متحدانشان به گونهای چشمگیرافزایش یافته، تا اکنون به کشته شدن دهها هزار تن، ویرانیهای گسترده و رنج های بی سابقه انسانی انجامیده است. اسراییل در پی ویران سازیهای خود در غزه، به تجاوز وحشیانه اش در کرانه باختری، با دست زدن به آدمکشی های روزمرّه، دستگیریها و با ویرانگری سازمان یافته زیرساختها و خانه های مردم ادامه می دهد و برنامههای آواره گی و پاکسازی قومی جمعیت فلسطین را گسترده تر می سازد. این جنایات جنگی و جنایات علیه بشریت در نوار غزه، که در حال حاضر در رویه های جهانی در دیوان بین المللی دادگستری، در پرونده نسل کشی مطرح شده از سوی افریقای جنوبی و در رویه های دیوان بینالمللی کیفری، که به صدور حکم بازداشت بنیامین نتانیاهو و وزیر دفاع او انجامید، مورد بررسی قرار گرفته است.
فدراسیون جهانی اتحادیه های کارگری بار دیگر بر این دیدگاه پا فشاری مینماید که تنها راه برای دست یابی به صلح و پایداری در منطقه، پایان دادن بی درنگ به اشغال همه سرزمین های عربی از سوی اسراییل، همخوان با قطعنامه های سازمان ملل متحد و برپایی یک کشور مستقل فلسطینی در مرزهای ۱۹۶۷با پایتختی ابیت المقدس شرقی و پایندانی حق بازگشت همۀ پناهندگان فلسطینی است.
در عین حال، شورای ریاست فدراسیون، همبستگی خود با مردم منطقۀ وسیع تر را که قربانی تجاوز امپریالیستی و تاخت و تاز دولت تروریستی اسراییل نیز هستند، ابراز می دارد. اعضای وابسته و دوستان فدراسیون جهانی اتحادیه های کارگری به نبرد در خط مقدم، برای تقویت و تحکیم همبستگی با مردم قهرمان فلسطین، با انجام تظاهرات و بسیج، مشارکت در ساماندهی کمکهای بشردوستانه، تسخیر میدانها و خیابانها با تظاهرات خود، بستن راههای فرستادن محموله های جنگ افزاری به اسراییل ، شرکت در اقدامات تحریم، همانند نمونه چندی پیش کارگران بارانداز، ادامه خواهند داد.
فدراسیون جهانی اتحادیههای کارگری تاخت و تاز امپریالیستی علیه ایران از سوی ایالات متحده امریکا و اسراییل که زیر پا گذاشتن آشکار قوانین بینالمللی و حاکمیت این کشور است را با شدت محکوم می کند. این یورش، رویارویی سنگین برای زمامداری راههای حمل و نقل انرژی و کالا در منطقه را که از پیش در حال سوختن بود، شدت بیشتری می بخشد و هدف آن واداشتن مردم منطقه به پذیرفتن سلطه امپریالیستی ایالات متحده و خدمت به سودجویی ژیوپلیتیکی و اقتصادی آن است. فدراسیون جهانی اتحادیههای کارگری همبستگی کامل خود را با مردم ایران ابراز و تأکید می کند که آینده این کشور مسالهایست صرفاً مربوط به خود مردم آن سرزمین، با دوری جُستن از مداخله بیرونی.
فدراسیون جهانی اتحادیههای کارگری همچنین درازدستی پیوسته اسراییل به لبنان را، که به کشته شدن صدها غیرنظامی، ویرانی گسترده و ناتوان سازی صلح و ثبات در منطقه انجامیده و بار دیگر وحشیگری و ماهیت افزون خواهانه دولت اسراییل را به نمایش گذاشته است، محکوم می کند. فدراسیون جهانی اتحادیه های کارگری همبستگی کامل خود با مردم لبنان را در نبردشان دربرابر تجاوزات امپریالیستی ابراز می دارد.
مردم یمن نیز قربانیان یورشها و تجاوزات امپریالیستی دولت اسراییل ، ایالات متحده و متحدان آنان بوده و از پیامدهای جنگ، محاصره و فاجعه انسانی در رنج هستند.
در رویارویی با شدت یافتن تجاوز امپریالیستی، شورای ریاست فدراسیون جهانی اتحادیههای کارگری بر این موضوع پافشاری میکند که همبستگی بایستی که نیرومندتر شود. جنبش جهانی اتحادیههای کارگری، با موضع گیری طبقاتی، با استواری در کنار مردم فلسطین و منطقه ایستاده و جنگها و مداخلات امپریالیستی را محکوم می کند. فدراسیون جهانی اتحادیه های کارگری، بار دیگر بر همبستگی بی چون و چرا و اصولی خود تأکید و درخواست خود برای پایان دادن بی درنگ به همه مداخلهها و تاخت و تازهای نظامی امپریالیستی در خاورمیانه و خلیج فارس و محکومیت آن توسط جامعه بینالمللی را تکرار میکند. این فدراسیون از اعضای وابسته و دوستان خود می خواهد که کنشهای همبستگی بینالمللی خودشان را در هر محل کار و در هر کشوری نیرومندتر سازند.
دفتر مرکزی فدراسیون جهانی اتحادیههای کارگری ، ۱۵ می ۲۰۲۶
بامـداد ـ فرهنگی و اجتماعی ـ ۱/ ۲۶ـ ۱۸۰۵
Copyright ©bamdaad 2026
سخنرانی الیانور مارکس در نخستین روز جهانی کارگر*
الیانور مارکس
ما نیامدهایم که برای احزاب سیاسی کاری یا فعالیتی انجام دهیم، بلکه به این جا آمدهایم تا طبقهٔ کارگر از خود دفاع کند و حقوق خود را مطالبه نماید. می توانم به یادآورم زمانی را که ما بیش از ده یا دوازده نفر نبودیم و برای مطالبه قانون هشت ساعت کار به هاید پارک آمدیم، اما آن ده یا دوازده نفر به صدها نفر افزایش یافت و صدها نفر به هزاران نفر بدل گشت، تا جایی که امروز این تظاهرات باشکوه را، که سراسر پارک را دربر گرفته است، در برابر خود داریم.
ما رو درروی تجمع دیگری ایستادهایم، اما من خوشحالم که می بینم تودههای عظیمی از مردم در طرف ما هستند. آنانی که از میان ما با نگرانی به اعتصاب کارگران بارانداز و به ویژه کارگران کارخانه گاز نگریسته اند، مردان، زنان و کودکانی را دیدهاند که پیرامون ما را فرا گرفته اند. اعتصابات به میزان کافی تشدید شده و ما مصمم شدهایم که هشت ساعت کار در روز را از طریق تصویب قانونی آن تضمین کنیم؛ زیرا اگر چنین نکنیم، در نخستین فرصت این دستاورد و امتیاز را از ما پس خواهند گرفت و آنگاه، اگر پیروز نشویم، تنها خود را باید مقصر بدانیم.
امروز بعد از ظهر، در این پارک، مردی حضور دارد که آقای گلدستون روزگاری او را به زندان افکند ( مایکل داویت ) اما آقای گلدستون امروز بهترین روابط را با او دارد. شما فکر می کنید دلیل این تغییر چیست؟ چرا حزب لیبرال به گونه ای ناگهانی به یک حکومت ملی تغییر یافته است؟ پاسخ بسیار ساده است: زیرا مردم ایرلند هشتاد عضو به مجلس عوام فرستادهاند تا از محافظه کاران دفاع کنند. به همین ترتیب، ما نیز باید این لیبرالها و رادیکالها را، اگر با برنامه ما مخالفت کردند، بیرون بیندازیم.
امروز من نه تنها به عنوان یک فعال اتحادیه صنفی، بلکه به عنوان یک سوسیالیست سخن می گویم. سوسیالیستها معتقدند که نخستین و مهم ترین گامی که باید برداشته شود، مطالبه هشت ساعت کار در روز است؛ اما هدف و آرمان ما رسیدن به دورانی است که در آن هیچ طبقه ای برای تامین و حمایت دو طبقه دیگر وجود نداشته باشد. آشکار است که در آن دوران، بیکاری نیز وجود نخواهد داشت.
اما این پایان کار نیست، بلکه آغاز مبارزه است. تنها کافی نیست که برای مطالبه هشت ساعت کار در روز به این جا بیاییم و تظاهراتی برگزار کنیم. ما نباید همچون مسیحیانی باشیم که شش روز هفته را به گناه می گذرانند و در روز هفتم به کلیسا می روند. ما باید به گونه ای روزمره و دایمی از هدف و آرمان خود سخن بگوییم و مردان، و به ویژه زنانی را که می بینیم، برای پیوستن به مبارزه مشترک مان آماده سازیم.
« برخیزید، چونان شیری که از خواب نیمروز سر برمی گیرد
در شماری شکست ناپذیر
زنجیرهایتان را همچون شبنم بر زمین بریزید
چرا که در هنگامه خواب بر شما فرو افکنده شدهاند ،
ما بیشمارانیم، آنان ناچیزاناند. »
*هاید پارک لندن، چهارم می ۱۸۹۰
منبع: الیانور مارکس ( Eleanor Marx )، جلد دوم
بامـداد ـ فرهنگی و اجتماعی ـ ۴/ ۲۶ـ ۳۰۰۴
Copyright ©bamdaad 2026
مــادر مهــربان
تو از جان اى پسر دارش گران تر
كه از مادر ندارى مهربان تر
روانش را بسى افشرد ايام
كه تا پايت به رفتن شد روان تر
چه شب ها را كه پهلويت سحر كرد
پى آرامت از تو بى زبان تر
دمى گر خفت، بيدارش نمودى
به آه و ناله و زق زق پسان تر
گهى لَلو، گهى افسانه برخواند
برايت اين چنين و آنچنان تر
لب خشک ترا اندر دل شب
نمود آن مهربان از شير جان تر
به ياد ناتوانى هاى طفلى
به ياد آنكه، بودى ناتوان تر
ببوس اكنون تو دست ناتوانش
كه از وى زورمندى و جوان تر
مرنجان خاطرش را هرگز از خود
كزين كارى نباشد پُر زيان تر
(استاد ضيا قاريزاده )
بامـداد ـ فرهنگی و اجتماعی ـ ۱/ ۲۶ـ ۱۰۰۵
Copyright ©bamdaad 2026
پرسشهای یک کارگر باسواد
چه کسی شهر هفت دروازهی «تب» را بنا کرد؟
در کتاب ها، نام فرمان روایان را نوشته اند،
تخته سنگها را آنها به دوش کشیدهاند؟
و بابل را
که بارها ویران شد
چه کسی باز ساخت؟
فعلههای شهر زرین «لیما»
خود در کدام خانه به سر می بردند؟
یا در آن شب که دیوار بزرگ چین
به پایان آمد،
بنایانش به کجا رفتند؟
روم بزرگ پراز طاق نصرتهاست
راستی چه کسی آنها را برپا داشت؟
و قیصرها بر چه کسانی پیروز شدند؟
آیا بیزانس پرآوازه
برای ساکنانش فقط قصر به همراه آورد؟
آه... در آتلانتیس افسانه یی
حتا شبی که دریا به کامش فرو می کشید
به دریا افتادگان، بر سر بردگان خود نعره می کشیدند.
***
آیا اسکندر جوان هند را تسخیر کرد؟
به تنهایی؟
قیصر که «گل» ها را در هم کوبید،
حتا آشپزی هم به همراهش نبود؟
فیلیپ اسپانیایی، آنگاه که ناوگانش غرق شد، می گریست.
اما جز او آیا
هیچ کس گریه نکرد؟
فردریش دوم در جنگ های هفت ساله پیروز شد
آیا هیچ کس در این پیروزی سهمی نداشت؟
***
بر پیشانی هر برگی، یک پیروزی.
چه کسی ضیافت پیروزی را طعام می پخت
هر ده سال، مردی بزرگ.
چه کسی هزینهها را می پرداخت؟
***
این همه روایت.
این همه پرسش.
(برتولت برشت)
بامـداد ـ فرهنگی و اجتماعی ـ ۳/ ۲۶ـ ۳۰۰۴
Copyright ©bamdaad 2026