خطر داعش برای روسیه و چین

داعش همچنان در مناطق مختلف جهان عرب به پیش می ‌رود تا جایگزینی برای همه گروه‌های افراطی باشد. این تشکیلات سال گذشته در افغانستان ظاهر شد و به قصد تسلط بر طالبان با این جریان وارد جنگ شد. کما اینکه این تشکل در تاجیکستان در همسایه گی افغانستان نیز خودی نشان داد و دولت‌های عضو سازمان شانگهای را بر آن داشت تا با برگزاری دیدارهایی شتابزده، خطر داعش را در منطقه بررسی کنند. سال گذشته روسای این سازمان در روسیه گردهم آمدند و بر این نکته تاکید کردند که باید امنیت اعضای شانگهای و به ‌خصوص مرزهای شش دولت (روسیه، چین، قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان و ازبکستان) را تامین کرد. به نظر آنها  وخامت اوضاع درافغانستان بسیار نگران ‌کننده شده است.
در‌همین ‌رابطه روسای سازمان پیمان امنیت جمعی شامل ارمنستان، بلاروس، قزاقستان، قرقیزستان، روسیه و تاجیکستان هم نشست دیگری برگزار و در مقابل چالش‌ ها و مخاطرات آینده با تمرکز بر تحولات آسیای‌میانه، به ‌خصوص دو کشور تاجیکستان  و افغانستان تدابیری را اتخاذ کردند. آنها همچنین ١٠ سند همکاری امضا کردند که هدف اش کارآمد کردن همکاری‌ های نظامی و امنیتی بین دولت‌ های عضو این سازمان و نیز توسعه کمک‌ های مسکو برای تربیت و آموزش کادرهایی در زمینه‌ های امنیتی، دفاعی و نیز توسعه پایگاه‌های نظامی روسیه در این کشورها بود.
تاجیکستان در فضای مشترک سازمان پیمان امنیت جمعی، کمربند امنی به حساب می ‌آید که برخی اطلاعات دریافت ‌شده از این کشور موجب نگرانی شده است چراکه نشان می‌ دهد گروه‌های افراطی و در راس آنها داعش در مرزهای تاجیکستان  و افغانستان به ‌شدت در حال رشد هستند  و از حمایت طالبان در افغانستان و پاکستان نیز بهره می‌ برند تا بتوانند با نظام‌ های سکولار باقی‌ مانده از دوران شوروی سابق به چالش برخیزند. همان ‌طور که روزگاری از شبه‌ نظامیان افراطی برای مقابله با شوروی در افغانستان استفاده می ‌شد، اکنون دولت‌های غربی نیز می‌کوشند از همین وسیله برای مقابله با روسیه و چین ( دو کشوری که رهبری تمامی مخالفان نظام تک‌ قطبی را برعهده دارند) استفاده کنند. در چین و روسیه اقلیت‌های مسلمانی هستند که از آنها برای هدف قراردادن ثبات داخلی این کشورها استفاده می‌شود. از همین‌ جاست که گروه‌های داوطلب به‌جای عراق و سوریه به کشورهای آسیای‌ میانه یا روسیه فرستاده می ‌شوند.
چندی پیش روزنامه « گاردین » در گزارشی نوشت: گروه داعش بر حجم کارهای تبلیغاتی خود افزوده و یک کانال جدید به نام « فرات میدیا » به زبان روسی دایر کرده است. این تشکیلات همچنین اعلام کرد، قصد دارد امارتی را در شمال قفقاز در داخل روسیه تاسیس کند. بخش تبلیغاتی این گروه هم فیلمی را منتشر کرد که به ‌صورت حرفه ‌ای تهیه شده بود و از « واحد مجاهدان قفقاز» سخن می ‌گفت و شامل گفت‌ وگوهایی با افراد مسلحی بود که در عراق و سوریه بودند. آنها به زبان روسی صحبت کرده و می‌ گفتند، قصد دارند دوباره به کشورشان برگشته و آن را از لوث شرک و سیکولاریسم پاک ‌سازی کنند.
همین امر موجب شد تا نگرانی از احتمال شروع کار داعش در روسیه افزایش پیدا کند. در ماه اگست گذشته چچنی‌ها به یک مرکز بازرسی پولیس در نزدیکی مسکو حمله کردند که به زخمی‌شدن چند نیروی پولیس منجر شد. چندی بعد خبرگزاری روسیه از بازداشت ١٠ نفر از اعضای یک هسته تروریستی مرتبط با داعش در این کشور خبر داد و گفت، آنها برای انجام یک سلسله‌ حملات در مسکو و سنت ‌پیترزبورگ برنامه ‌ریزی کرده بودند. به گفته منابع  روسی، این هسته تروریستی دارای عناصری از برخی کشورهای آسیای‌میانه بوده است.
مشکل اصلی برای دولت‌های عضو سازمان پیمان امنیت جمعی آن است که افغانستان همچنان سرزمینی حاصل خیز برای رشد و گسترش افراط‌ گرایی و تروریسم بوده و به دلیل داشتن مرزهای مشترک بین این کشور و تاجیکستان و برخی دولت‌های آسیای‌ میانه  و چین، انتقال افراطی‌ها از افغانستان به این کشورها امری آسان است زیرا مناطق مرزی این کشور بیش تر کوهستانی بوده و به‌ سختی می‌ توان آنها را کنترول کرد. تاجیکستان از کشورهای عضو سازمان پیمان امنیت جمعی برای کنترول مرزهایش کمک خواسته است.
اما به نظر می ‌رسد الان مقابله با تروریسم تنها منحصر به سوریه شده است . بعد از ورود رسمی روسیه به نبرد در سوریه و ارسال نیروی هوایی به این کشور، چین نیز هواپیماهای« مدل  ١٥ ـ J »  خود را برای مشارکت در عملیات نظامی علیه داعش و بقیه گروه‌های افراطی به این کشور فرستاد. این نخستین‌ بار در تاریخ بود که ارتش چین در یک عملیات نظامی در خاورمیانه مشارکت می ‌کرد. این مشارکت بیان گر عزم جدی پکن برای مقابله با تروریسم است و دولت چین آن را استراتیژی اصلی خود می‌ داند. درواقع هر دو کشور چین و روسیه درک می ‌کنند که هدف تروریسم بوده و پیمان « ناتو» وقتی از گسترش هرج‌ ومرج در مناطق خاورمیانه آسوده‌ خاطر شود، گروه‌های افراطی نظیر داعش را به سمت آنها سوق خواهد داد. شاید به همین دلیل است که چین  و روسیه با دخالت خود در سوریه قصد دارند این طرح را در نطفه خفه کنند./ ش

بامداد ـ سیاسی ـ ۳/ ۱۶ـ ۱۸۱۲